Tinnitus of Karna nada

oorsuizenHet oor wordt beschouwd als een van de Nava dwaras. In de Bhagavadgita wordt reeds gesproken van het lichaam als een stad of tempel waarin 9 deuren of nava dwaras (nava dvara pure dehi) de relatie tot de buitenwereld verzorgd, zowel fysiek als spiritueel. Elk mens heeft negen nava dwaras : twee ogen, twee oren, twee neusgaten, mond, anus en urethra. Al deze zijn verbonden tot vitale organen van het levende organisme genaamd mens.

Het 19e hoofdstuk van Charaka Samhita Sutrasthana heet sa Ashtodareeya Adhyaya. Dit hoofdstuk behandelt de wetenschappelijke classificatie van ziekten gebaseerd op Ayurvedische principes. Hierin beschrijft Charaka ‘ specifieke ziektebeelden van het oor, de karna roga,  waaronder ook karna nada of tinnitus, meerbepaald vataja karna nada. In zijn omschrijving vind je reeds de relatie tot de vata-dosha (vataja), waarover later meer. Ook Sushruta Samhita heeft het over de karnaroga (28 oorziekten) waarvan karna nada (of ook karnakswedha genoemd) als tinnitus bekend staat.

 

कर्णस्रोतास्थिते वाते श्रृणोति विविधान्स्वरान्

भेरि मृदङ्ग शङ्खानां कर्ण नाद: स उच्यते

Vata zorgt in de  oren van de patiënt voor geluiden die klinken als geproduceerd door een waterketel, schaal of schelp.

Dit staat bekend als Karna nada. (Charaka)

 

Definitie volgens de ayurvedische geneeskunde

Karna nada is een ziekte waarbij een aangetast vata in de shabdavaha srotas (gehoorgangen), er door het veroorzaken van verschillende soorten geluiden in het oor zoals bheri (pulserende drumgeluid), mridanga (permanente drumgeluid), shanka (fluittonen, beltonen), ernstige stress en emotionele handicap veroorzaken.

Geschat wordt dat 20% van de bevolking ooit met tinnitus in aanraking komt, meestal tijdelijk, soms echter ook blijvend.

Oorzaken van tinnitus

Volgens de ayurvedische inzichten kunnen de oorzaken van Karna nada zich op verschillende vlakken situeren :

Primaire oorzaken

  • Vata verstorende voedingsgewoonten (vooral overdreven gebruik van granen en brood)
  • Ongeval (bv.harde klap op het oor)
  • Nuttigen van alcohol, roken, koffie (cafeïne, nicotine)
  • kritiekastisch gedrag
  • Overprikkeling van het gehoor
  • Doofheid
  • Vocht in het oor, teveel oorsmeer
  • Steeds weerkerende oorontstekingen (bv. Menière, otitis)
  • Verkeerde gebruik van medicinale technieken (bv. Virechana binnen de pancha karma)
  • Verkeerde gebruik van medicinale kruiden
  • Uitputting door overdreven sexuele activiteit
  • Blootstelling van het oor door vataverhogend gedrag, onaangepast aan de seizoenen
  • Druggebruik (cocaïne)
  • Nesteling van insecten in het oor
  • Slaaptekorten
  • Angsten, uitputting door overbezorgdheid, plots verdriet
  • Excessief spreken en nutteloze woordenvloed

Secundaire oorzaken

Secundaire (veelal) vata-verstoorde en gerelateerde ziektebeelden zoals verhoogde bloeddruk, arteriosclerosis, tumoren, anemie, epilepsie, migraine, …

Samprapti of ontstaansmechanisme

अवश्याय जलक्रीडा कर्णकण्डू यनैर्मरूत्

मिथ्ययोगेन शस्त्रस्य कुपितो अन्यैश्च कोपनै:

प्राप्य श्रोत्रशिरा: कुर्याच्छूलं स्रोतसि वेगवान्

ते वै कर्णगता रोगा अष्टविंशतिरीता:

Blootstelling aan sneeuw en koude voeding, zwemmen / duiken, prikken of

het sonderen van de uitwendige gehoorgang, onjuiste instrumentatie, geluidsoverlast, ongeval,

zal de vata dosha verstoren en de werking van shabdavaha srotas en veroorzaakt oorziekten.

 

1. Veelal vindt tinnitus zijn oorsprong in de blootstelling aan één of meerdere oorzaken. Ook al zijn de symptomen nog niet aanwezig als dusdanig in het oor, zal zich een vata-verstoring manifesteren in het hele systeem/lichaam.

शब्दवाहि सिरा संस्थे श्रोणोति पवने मुहु:

नादान् अकस्माद् विविधान् कर्णनादं वदन्ति तम्

Wanneer vata wordt gelokaliseerd in de Sira (kanalen)

hoort een persoon vaak verschillende soorten geluid ,

zonder enige  redenen. Dit staat bekend als Karna nada.

2. De vata-verhoging verplaatst zich volgens de gekende stadia van ziekte binnen de ayurvedsiche gezondheidsleer, naar de gehoorgang (shabdavaha srota).

यदा तु नाडिषु विमार्गमार्गत: स एव शब्दाभिवहासुतिष्टी

श्रृणोति शब्दान् विविधांस्तदा नर: प्रणादमेनं कथयन्ति चामयम

Bellen, fluiten en diverse andere geluiden in het oor zijn hoorbaar als de gestoorde vata  

die een plaats krijgt in het oor in plaats van erbuiten

en er permanent als een orgel blijft doorgaan.

 

3. De verstoring zal zich vervolgens manifesteren in het oor als (storend) geluid en er zich gaan nestelen, eerst intermitterend, daarna permanent. (stadium 5 van ziekte, ook wel vyakti genoemd).

4. Tot slot raakt de gehele mens op een permanente wijze verstoord in zijn functioneren en komt hij in de laatste fase terecht : behda (shat kriya kal). Geestelijke, fysieke en spirituele complicaties zijn het gevolg omdat prana vayu verstoord raakt. (zie volgende hoofdstukje)

Psychische en spirituele gevolgen van tinnitus (prana vayu)

Omdat de vata-verstoring zich gaat manifesteren thv. het oor, ziet men ook dat eigenlijk de subdosha prana vata verstoord geraakt. Prana vata is de zetel van vata in het hoofd waar ook alle centrale zenuwactiviteiten worden aangestuurd vanuit de ether en lucht elementen.

Prana vayu is echter ook verantwoordelijk voor het (heldere) denken, tevens voor vreugde en geluk (hart), als ook de geestelijke controle. Raakt deze verstoord en manifesteert zich dat in een tinnitus, is het duidelijk dat naast verzwakking van de zintuiglijke waarneming (ook het horen), personen als geheel verward en psychisch in onbalans raken.

De persoonlijke en sociale gevolgen zijn dan ook niet te overschouwen : isolatie, angsten, instabiliteit. Elementen die net de vata-verstoring nog groter maken.

Symptomen

Centraal staat het horen van geluiden waarvoor er geen aantoonbare externe bron aanwezig hoeft te zijn. Deze geluiden kunnen volgende karakteristieken hebben :

  1. Onderbroken: Tinnitus kan continu of onderbroken, met lange of korte intervallen van afwezigheid opduiken
  2. Continu: geluiden zijn permanent aanwezig.
  3. Fluctuerend: tinnitus kan variëren in intensiteit. Deze variant wordt meestal duidelijk wanneer de patiënt emotioneel verstoord, of wanneer hij zich in een rustige sfeer bevindt.
  4. Toonhoogte: kan hoog of laag zijn. Soms kan de toonhoogte variëren.

Meestal maakt men ook onderscheid in vorm van het oorzuisen :

  1. Subjectieve: die alleen door de patiënt kan worden gehoord.
  2. Objectieve : die zelfs door de onderzoeker met het gebruik van een stethoscoop kan worden gehoord.

De gevolgen op psychisch en sociaal vlak zijn niet te onderschatten. (zie boven bij prana vayu) Omdat een normaal leven grondig wordt verstoord, raakt de gehele mens in permanente stress, wat uiteindelijk de vate-verstoring nog gaat benadrukken. Dikwijls manifesteren zich daardoor ook andere ziektebeelden en raken patiënten in een visciueze cirkel van tinnitus en andere ziekten.

Tinnitus en het zenuwweefsel of majja dhatu

Uiteindelijk raakt in het stadium vijf en zes van de ziekte voornamelijk het zenuwweefsel of majja dhatu betrokken. Een verhoogde vata dosha en meerbepaald prana vata subdosha resultaten in onregelmatige vorming van zenuwweefsel en het weefsel dat wordt gevormd is van lage kwaliteit en kwetsbaar. Hersenen en gehoorzenuw verliezen hun functionaliteit.

Prana kan overmatig of onregelmatig bewegen of prana beweegt snel en zonder terughoudendheid, zoals bij tinnitus het geval is. Dit resulteert in hyper- en hypoactiviteit van de gehoorswaarneming, maw. er ontstaan oorsuizen. Op lange termijn zal de vata-onbalans uiteindelijk leiden tot het drogen en verdunning van het zenuwstelsel (demyelinisatie), wat resulteert in een onvermogen prana effectief te laten vloeien. De tinnitus wordt chronisch.

Ten gevolge van de obstructie van prana zal de persoon zich minder vervuld voelen. Men voelt zich leeg en vermoeid, de motivatie ebt volledig weg.

Ayurvedische behandeling van Karna nada

De ayurvedische behandeling van tinnitus zal van verschillende therapievormen gebruik maken. Steeds zal ze enkele specifieke doelen in het oog blijven houden bij alle gebruikte technieken :

  • Verwijderen en voorkomen van de oorzaken
  • Balanceren van de vata-verstoring
  • Herstellen van de gevolgen op psychisch en sociaal vlak
  • Verminderen of verdrijven van de geluidsproblemen.

tinnitusmassage

Ayurvedische therapiedoelen en werkwijzen bij tinnitus

Algemeen kan je stellen dat bij elke therapievorm steeds rekening wordt gehouden met een aantal ayurvedische werkwijzen en doelen :

  • Rasayana : Verjonging van het systeem en zenuwweefsel
  • Herwinnen van de levensvreugde
  • Balanceren van de dosha’s, uiteraard de vata dosha
  • Verzorging van het gehele hoofd, zintuigen en lichaam
  • Versterkende therapievormen (brahmacharya)
  • Stressreducerende therpievormen
  • Ghee (grittpan) : de noodzaak van vetten bij tinnitus

Kruiden

Het behandelen van de verhoogde vata-dosha kan met het gebruik van algemene (keuken-)kruiden of specifieke medicinale kruiden en kruidenolieën verlopen. Hierbij wordt steeds ook rekening gehouden met de individuele constitutie van de client.

Kruiden

Naast de gekende (keuken-)kruiden die de vata-verstoring zullen opheffen (meestal warmende kruiden zoals gember, kaneel, komijn, kruidnagel met mate …) kan men specifiek medicinale kruiden gaan inzetten.

Medicinale kruiden

Meest gebruikte medicinale kruiden en kruidencomplexen zijn :

  • Ashwagandha : (Withania somniferia), krachtig rasayana (verjongend op weefsels)
  • Jatamansi : (Nordostachys jatamansi), stress-reducerend, zenuwregeneratie
  • Dashmool : 10-voudig kruidencomplex, ontstekingswerend, rasayana, verzacht overprikkeling van het zenuwstelsel
  • Rasna : (Pluchea lanceolata), ontstekingswerend, zenuwherstellend
  • Yogaraj Guggulu : klassieke kruidenformule die sterk vata-reducerend werkt, verwarmend.
  • Sarasvati choorna : dit is een poeder waarin enkele kruiden zitten verwerkt zoals bv. de hierboven vermeldde ashwaghanda, kalmoes (Acorus calamus) …. Het werkt sterk in op de angstgevoelens, slapeloosheid, overbezorgdheid, ….
  • Shilasjit : (Mumijo) is eigenlijk geen kruid maar een mineraal preparaat uit de Himalaya. Het is oa. bekend voor zijn zenuwherstellende eigenschappen, rasayana, weefselherstellend.

Het gebruik van deze kruiden is af te stemmen in functie van de dosha-verstoring, de individuele constitutie (prakruti) en de huidige noden (vikruti). Uiteraard ook de ernst van de tinnitus.

Massage

Uiteraard zal een algehele abhyanga (volledige lichaamsmassage) bijdragen tot het uitbalanceren van de vata-verhoging. Hiertoe gebruikt men massageolieën die de vata verbeteren : Ksheerabala thailam, Dhanwantari thailam, …

Toch graag de vestiging op vier zeer specifieke technieken bij tinnitus :

  1. karna purana : olietoepassingen in het oor
  2. shirobhyanga : hoofdmassage
  3. marmachikitsa : marmapuntenbehandeling
  4. padhabhyanga : voetmassage

Karna purana

Dagelijks twee verwarmde druppeltjes olie in het oor, zowel ‘s morgends als ’s avonds voor het slapengaan helpen tinnitus te verbeteren. Je kan hiertoe Bilva Thailam gebreuken of Kshara thailam.

Shirobhyanga

Dagelijkse hoofd- en aangezichtsmassage met bijvoorbeeld Kseerabala thailam ondersteund de behandeling van tinnitus. Het ontspant en brengt de vata dosha in balans.

Marmachikitsa

Tijdens de hoofdmassages of abhyanga kan specifiek aandacht worden gegeven aan de prana chikitsa op twee belangrijke marmapunten die rechtstreeks in relatie worden gebracht met Tinnitus : De Vidhura marma (achteroorknobel) en de Uktshepa (slaap) worden behandeld; Uiteraard kan men de algehele vata ook beïnvloeden langs andere punten.

Padabhyanga

Een uitgebreide voetmassage brengt niet alleen ontspanning, het draagt ook bij tot de volledig stroom van prana binnen het vata-systeem. Je gronding wordt ermee verzorgd en bij het gebruik van een aantal specifieke marmapunten (bv. talahridaya) wordt overtollige vata verwijderd.

Voeding

De voeding dient vata reducerend ingevuld te worden.

  • Het ontbijt is absoluut wenselijk. Gebruik  granen zoals  rijst of tarwe maar dien ze warm op, met warmende kruiden. Dit laatste geldt trouwens ook voor je andere maaltijden.
  • Neem steeds warm eten, matig zwaar in textuur, voeg boter en vet toe, liefst van dierlijk oorsprong zoals bv. ghee. De geleiding en opbouw van je gehoor- en hersenzenuwen wordt ermee ondersteund, de vata-verhoging zal zich door deze vetstoffen balanceren. Teveel kokosolie (vet) is absoluut te vermijden. Ghee ondersteund een goede myelinisatie van de gehoorzenuw en hersenen.
  • Tracht vooral zoete en zure smaken (zie rasa bij het hoofdstuk voedingsleer) in je voeding te brengen. Deze geven de beste garantie op balancering van de vata-verstoring. Vermijdt vooral de bittere smaken zoals bij koffie, snijbiet, boerenkool, gierst, spinazie, te veel kokosproducten, soja-producten …, deze verhogen makkelijker de vata dosha en werken sterk verkoelend.
  • Verminder droge en koude voedingsmiddelen (ijsjes, koude slaatjes, smoothies, rawfood, tomaten, …) en vervang ze door warm of heet water en drankjes. Rauwe noten en notenpasta.
  • Vermijd absoluut koffie, groene thee, alcohol, …

Nuttig Specerijen: kaneel, kardemom, komijn, gember, kruidnagel met mate.

Yoga en meditatie

Het spreekt voor zich dat yoga de vata dominantie kan neutraliseren. Enerzijds zullen actieve oefeningen het systeem verwarmen, anderzijds zal het oefenen zeer stress-reducerend en ontspannend werken. Net zo met meditatie.

Pancha karma

Uiteraard kan een vata reducerende en volledige  pancha karma worden gevolgd, zeker bij hardnekkige en chronische vormen van tinnitus. De oorzakelijke vata verstoring wordt zo uitgeleid (shodana). Toch is er één specifieke techniek uit de pancha karma die zeer efficiënt en zelf in zelfbehandeling kan worden toegepast : nasyam.

Bij het medicinale gebruik van nasyam of neusdruppels met Kalmoesolie of vacha (Acorus calamus) wordt de prana vata (subdosha van vata) krachtig uitgebalanceerd. De klachten worden verminderd en gelijktijdig ook draaglijker gemaakt.

Dinacharya en gedrag

Tracht vata-verlagende elementen in je (dagelijkse) leefstijl op te nemen :

  • tijdig gaan slapen in functie van je dosha's en doshaverstoring
  • vermijd teveel PC en TV voor het slapen gaan en overdag
  • kleed je volgens de seizoenen, liefst warm in de winter
  • verzorg je lichaam en vooral je hoofd, een hoofdmassage doet wonderen. Je kan ook gewoon je haren instrijken met de eerder vermeldde oliesoorten
  • vermijd triggers zoals te lawaai maar ook te hevig licht. Er is een verband tussen de zintuigen onderling door de prana vata subdosha.
  • eet regelmatig en aangepast, met voldoende gezonde vetten van dierlijke oorsprong
  • vermijd stress en opwinding, overdrijf niet met sexuele activiteiten.
  • tongschrapen (kawala) en gorgelen of oilpulling (gandoosha) helpen bij je dagelijkse zelfzorg bij tinnitus.

De gegevens op deze site zijn zuiver van informatieve aard en pas bruikbaar na een diagnose door een deskundig geneeskundige, therapeut of voedingsdeskundige. Raadpleeg eerst een deskundige en sla nooit professioneel advies in de wind.

© Open Instituut voor Ayurveda

Kruid van de maand

Jasmijn - Jasminum grandiflorum

jasmijn

Thema van de maand

Gandusha - oilpullen

Gandusha

 

Dossier van de maand

Aften - Mukha paka

Mukhapaka